Integracja sensoryczna - czym jest, ile mamy zmysłów?

Wyróżnia się:

- zmysły odbierające bodźce z otoczenia (dotyk, słuch, wzrok, węch, smak),

- zmysły odbierające informacje z głębi naszego ciała (zmysł równowagi i propriocepcję, czyli czucie ułożenia i ruchów ciała).

W dużym skrócie, integracja sensoryczna to współpraca tych zmysłów. Nasze ciało odbiera bodźce, integruje je i pozwala zyskać spójny obraz tego, co dzieje się z ciałem i jego otoczeniem. Dzięki integracji sensorycznej, możemy sięgnąć po kubek herbaty, napić się z niego i odłożyć z powrotem, bez patrzenia i kontrolowania w myślach tych czynności. Robimy to automatycznie, właśnie dzięki prawidłowej integracji naszych zmysłów.

Do prawidłowego rozwoju każde dziecko potrzebuje:

- poznawać własne ciało,

- poznawać otoczenie, w którym żyje.

Mózg w dużej mierze kształtowany jest poprzez doświadczanie, dlatego tak ważne jest, aby pozwalać dzieciom samodzielnie* badać otaczającą rzeczywistość - dotykać, smakować, wąchać, poznawać całym sobą, wszystkim zmysłami.

Aby wykonać każdą codzienną czynność, potrzebujemy wielu informacji, które nałożone na siebie dają jeden spójny obraz sytuacji. Aby funkcjonować w życiu codziennym, potrzebujemy sprawnie działającej integracji sensorycznej. Dlatego tak ważne jest, aby dać dzieciom swobodę w działaniu, dostarczyć różnorodne bodźce i doświadczenia, szczególnie w wieku niemowlęcym i we wczesnym okresie dzieciństwa.

Mamy 7 zmysłów i są to:

- dotyk,

- równowaga,

- propriocepcja,

- wzrok,

- słuch,

- węch,

- smak.

Dotyk - zmysł dotyku jest najwcześniej rozwijającym się zmysłem, w 8 tygodniu ciąży czułe na dotyk są policzki, usta i reszta twarzy. W 14 tygodniu ciąży dziecko odczuwa dotyk całą powierzchnią ciała. 

Równowaga - dzięki niej ciało znajduje się w odpowiednim położeniu i radzi sobie z siłą grawitacji (jest to tzw. zmysł grawitacji - dzięki niemu wiemy gdzie góra, a gdzie dół).

Propriocepcja - zmysł orientacji ułożenia części własnego ciała, dzięki niemu możemy lokalizować obiekty zewnętrzne względem naszego ciała.

Wzrok - dzięki niemu mamy zdolność widzenia barw i szczegółów otoczenia.

Słuch - umożliwia porozumiewanie się, rozwój mowy, a także pozwala czuć się bezpiecznie, alarmując o zagrożeniu.

Węch - dzięki receptorom węchowym odczuwamy zapachy.

Smak - dzięki kubkom smakowym możemy odczuwać i rozróżniać smaki.


Bibliografia:
Charęzińska A., Szulc J., Sensoryczne niemowlę, 2019